Smart Functional Materials

lectoraat bewerken Hogeschool: Saxion

In het creatieve proces spelen nieuwe materialen en hun mogelijke vormgeving een grote rol omdat nieuwe materialen kunnen leiden tot creaties die voordien niet denkbaar waren. Functionaliteit is dan een sleutelbegrip want de materialen waarmee ontworpen wordt kunnen enerzijds kernmaterialen zijn, maar ook materialen die samen met het kernmateriaal composieten of samengestelde producten vormen, bijvoorbeeld door speciale coating- of andere veredelingsprocessen. Door de kennis op deze gebieden te combineren komen we tot materiaalkeuze. En daaruit ontstaan direct gerelateerde vraagstukken op het gebied van duurzaamheid, industrialisering, maakbaarheid, kostprijs en supply chain-vraagstukken.

Het lectoraat is gericht op het versterken van de wisselwerking tussen creativiteit, technologie en economie op het gebied van mode en textiel. Deze wisselwerking moet sterker tot uiting komen in het onderwijs en dient ook in samenwerking met het bedrijfsleven tot uiting te komen in een onderzoeksprogramma. Het lectoraat is ondergebracht bij de opleiding Fashion en Textiel Management binnen de Academie voor Kunst en Toegepaste Techniek in Enschede.

De textielsector staat op het kruispunt van twee benaderingen: enerzijds leeft mode van creativiteit en onderscheidend vermogen. Anderzijds hebben vele textiele producten te maken met functionele eisen gebonden aan de gebruikscontext. In deze branches bestaat sterke behoefte om trends te vertalen in functionaliteit en op basis daarvan marktkansen te benutten. Daarom zal veel aandacht worden besteed aan high tech-ontwikkelingen op materiaalkundig gebied, met de daarbij behorende specifieke design en marketing aanpak.

Vorm en functie leiden tot een keuze voor materialen en voor keuzes van bewerking van materialen. Het lectoraat onderzoekt hoe deze keuze plaatsvindt. Bij de definitie van deze onderzoeksvraag wordt uitgegaan van de kernbegrippen duurzaamheid, creativiteit, functionaliteit, supply chain, industrialisering en processing en de kosten. Voorts wordt rekening gehouden met de in deze sector gebruikelijke werkwijze, dat materialen alleen dan worden toegepast wanneer dit volkomen risicoloos kan. Het gevolg hiervan is dat materiaalkundige vernieuwingen buiten de sector plaatsvinden, maar op termijn wel leiden tot toepassing van vernieuwde materialen. Een voorbeeld hiervan is het gebruik van aramide. Ook in opkomst zijn biomaterialen, zowel natuurlijk als synthetisch, en duurzame en gerichte veredelingsmethodes zoals plasma, CO2 en digitaal veredelen. Innovaties vergen de vorming van nieuwe waardeketens met de nodige ketenafstemming.

Netwerk
Het lectoraat is gericht op het versterken van de wisselwerking tussen creativiteit, technologie en economie op het gebied van mode en textiel. Deze wisselwerking komt in samenwerking met het bedrijfsleven tot uiting in een onderzoeksprogramma.

Het onderzoeksprogramma ‘Technologies of appropriation and mediation for customized textiles’ richt zich op manier waarop consumenten keuzes maken. Vanaf 2007 wordt dit aangevuld met een meerjarig panelonderzoek naar de Nederlandse klerenkast. Met dit thema wordt aansluiting gezocht met de lectoraten aan de HvA en Artez en ingestoken op een groter onderzoek in het kader van het NWO Programma Culturele Dynamiek.

Het lectoraat neemt deel aan het project Digitex, een project in het kader van het EU zesde kaderprogramma voor R&D onder leiding van Ten Cate Advanced Textiles op het gebied van digitaal veredelen.

Samen met het Institut Francais de la Mode (IFM) wordt samengewerkt in een onderzoek voor de EU naar concurrentievermogen van de textiel en kledingindustrie in de EU. Samen met de Université Libre de Bruxelles (ULB) wordt gekeken naar de waardeketen in het kader van de positie van de minst ontwikkelde landen. Eerder in 2004/05 hebben Saxion en ULB samengewerkt aan een onderzoek naar de textiel- en kledingindustrie in Noord-Afrika.

Lectoren